Μάης του ’68, ετών 50

On achète ton bonheur, vole-le!*: Όταν μια χούφτα φοιτητών κοίταξε κατάματα τον συντηρητισμό και του έκανε μια διόλου ευγενική χειρονομία.

Μεταπολεμική Ευρώπη. 20 και πλέον χρόνια ειρήνης μετά το μεγάλο «μπουμ». Ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος είναι οριστικά παρελθόν και οι πληγές των ανθρώπων κλείνουν σε μεγάλο βαθμό. Η τέχνη ζει μεγάλες στιγμές ενώ η στροφή κάποιων προς το δρόμο του πνεύματος γεννά τα τελευταία μεγάλα φιλοσοφικά κινήματα. Την ίδια ώρα, ο πόλεμος στο Βιετνάμ είναι αγκάθι για τους φιλήσυχους, ενώ η Γαλλία κυβερνάται από τον, ήρωα του πολέμου, Στρατηγό Σαρλ Ντε Γκωλ που είναι Πρόεδρος της Δημοκρατίας και τον πρωθυπουργό Ζωρζ Πομπιντού. Άνθρωποι στιβαροί αλλά και συντηρητικοί, που όσο καλό κι αν έκαναν στη χώρα τους και την Ευρώπη, δε μπορούσαν να αφουγκραστούν τα σημεία των καιρών.

Ζούμε στην εποχή των πειρατικών ραδιοφωνικών σταθμών, των Beatles και των Rolling Stones, του ουράνιου τόξου των Παιδιών των Λουλουδιών, του LSD και του ελεύθερου έρωτα. Δεν ήθελε λοιπόν και πολύ για να προκληθεί φωτιά από μία σπίθα. Η μία κατάληψη πανεπιστημίου, ήδη από τον Μάρτιο του ’68, διαδέχεται την άλλη. Πάγιο αίτημα των φοιτητών, μεγαλύτερο κομμάτι απ’ την «πίτα» των κονδυλίων για την παιδεία. Στις 2 του Μάη το πανεπιστήμιο της Ναντέρ, απ΄ όπου ξεκίνησε το όλο θέμα, έκλεισε από τις πρυτανικές αρχές. Την ίδια στιγμή στη Σορβόννη φοιτητές και καθηγητές διαδηλώνουν μαζί. Η αστυνομία μπουκάρει στο κυρίως κτίριο, οι καταληψίες και οι διαδηλωτές τα παίρνουν στο κρανίο και η συνέχεια δίνεται στους δρόμους με οδοφράγματα, πέτρες, καδρόνια και άλλα ωραία.

Μέχρι τις 10 του μήνα οι διαδηλώσεις έχουν πάρει τη μορφή μαζικής εξέγερσης. Στο παιχνίδι μπαίνουν τα εργατικά συνδικάτα και το κομμουνιστικό κόμμα, και τρεις μέρες μετά η Γαλλία σείεται από μια πρωτοφανή απεργία. Εντωμεταξύ στο Παρίσι διαδηλώνουν περισσότεροι από ένα εκατομμύριο Γάλλοι, φοιτητές και εργάτες. Στην ουσία αυτά που ζητούσαν ήταν περισσότερη ελευθερία, μεγαλύτερα μεροκάματα και πιο ανθρώπινες συνθήκες εργασίας. Κι ενώ συνεχίζει να επικρατεί ένας κάποιος χαμός, με κάποιους να φοβούνται ακόμα και εμφύλιο, η «γλυκιά αθωότητα» που υπάρχει στο κίνημα, σβήνει από εκατέρωθεν νεκρούς. Ήταν οι τελευταίες μέρες του Μάη, με κατάσταση εκτροχιασμένη και την κυβέρνηση να συζητά ακόμα και την επέμβαση του στρατού. Τον Ιούνιο του ίδιου έτους γίνονται εκλογές, και, παραδόξως, ο Ντε Γκωλ ξανακερδίζει. Ίσως τα σκηνικά πολέμου να κούρασαν και να φόβισαν. Δεν έσβησαν όμως το φως από το τεράστιο φοιτητικό κίνημα.

Αυτό που σίγουρα μένει, πέρα από τα μίζερα έκτροπα, είναι πως μια χούφτα φοιτητών κοίταξε κατάματα τον συντηρητισμό και του έκανε μια διόλου ευγενική χειρονομία. Η εποχή άλλαζε κι αυτός ο αέρας πέρασε και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού. Έστρεψε το βλέμμα όλου του κόσμου στη Γαλλία, «δυνάμωσε» τα πανεπιστήμια και εκδημοκράτισε ακόμα πιο πολύ το ίδιο το κράτος. Από το καλοκαίρι του ’68 και μετά η Ευρώπη δε θα είναι ποτέ πια ίδια.

 

*”Αγοράζουν την ευτυχία σου: Κλεψ’ την!”: Ένα από τα πιο δημοφιλή συνθήματα του γαλλικού Μάη

Go to TOP
Άνοιγμα